Isikhathi sokukhokhelwa
I-JSE Investor Services (JIS) izoqala ukukhokhela labo bahlomuli abakhethe ukudayisa amasheya abo, kusukela ngomhlaka-2 Mashi 2026. Kulabo abanemininingwane yasebhange yakamuva, kufanele ubone imali ekhokhiwe ku-akhawunti yakho phakathi nesonto lokuqala likaMashi.
Kuthiwani uma ungatholi imali yakho oyikhokhelwayo esontweni lokuqala noma lesibili likaMashi?
Lokhu kungasho ukuthi:

Kungenzeka ukuthi ukweleta imali ku-SARS.
- Ngokusho kweSigaba 179(1) soMthetho Wokulawulwa Kwentela, No.28 ka-2011, i-SARS ingaqalisa izinqubo zokuqoqa noma ikhokhe noma iyiphi inkokhelo etholwe yi-Thusano Trust ngokumelene nesikweletu sentela esisilele emuva.
- Lokhu kusho ukuthi i-Thusano Trust izobe isiyalelwe ukuthi igodle inani elikweleta i-SARS kumhlomuli, futhi ilikhokhele i-SARS.
- Esimweni esinjalo, i-JIS izonikeza umhlomuli incazelo.
- Njengoba bekushiwo, akukho lutho i-JIS noma i-Thusano Trust engalwenzela umhlomuli kulesi simo, futhi umhlomuli kuzodingeka axhumane ne-SARS.

Ukuthi imininingwane yakho yasebhange ibingaphelele noma ingatholakali, noma izimali zifakwe ku-akhawunti zingezona ezifanele
- Uma ungumuntu onelungelo lokukhokhelwa, lesi simo singalungiswa ngokuxhumana ne-JIS noma ihhovisi le-TEBA eliseduze nawe ngemininingwane yakho yasebhange kanye namadokhumenti afanele e-FICA.
- Uma le mininingwane kanye neminye ibuyekeziwe, i-JIS izokhokha, kungakhathaliseki ukuthi kungenzeka ngemuva kukaMashi, noma lapho ukubuyekezwa sekuphothuliwe kuhlelo.
Kuthiwani uma inani elitholakele lihlukile kulokho engikubale esitatimendeni sami samasheya?
Incazelo okungenzeka kakhulu ukuthi ingokweSigaba 179(1) soMthetho Wokulawulwa Kwentela, No.28 ka-2011, kungenzeka ukuthi i-SARS iqoqe imali eyikweletayo futhi lokhu kudonswe emalini ekhokhiwe.
Lokhu kuzoboniswa kumadokhumenti i-JIS ekuthumela wona ngemva kokukhokha.
Ungashayela futhi i-JIS ukuze uhlole ukuthi i-SARS idonse imali yini, kodwa ngemva kwalokho, lokhu futhi kuyindaba umhlomuli okufanele ayixoxe ngokuqondile ne-SARS.
Enye incazelo iwukuthi kungenzeka ukuthi ubale imali ozoyikhokhelwa elindelekile usebenzisa inani lamasheya elalingafani nenani lokugcina lesilinganiso sokudayiswa elishiwo ngemva kokuphothulwa kokuthengiswa kwamasheya maphakathi noJanuwari 2026 (u-R739.09 ngokuphathelene namasheya ase-Gold Fields kanye no-R 56.25 ngokuphathelene namasheya ase-Sibanye-Stillwater). Uma ungaqiniseki ngalokhu, xhumana ne-JIS.
Siyabonga kubahlomuli abaningi abathathe ithuba lokukhetha ukuthi bangathanda ukuthola kanjani amasheya abo, ngokubekezela emigqeni kanye nokuhlinzeka ulwazi abacelwe lona.
Siyayazisa futhi indlela enabelane ngayo ngolwazi nozakwenu bakudala kanye nabamanje ukuze uqinisekise ukuthi labo okungenzeka ukuthi akuzange kufinyelelwe kubo ezindaweni zokuxhumana ukuthi nabo babazi ngokunikezwa kwamasheya ngokusemthethweni kwe-Thusano Trust.

Njengoba kushiwo – ukukhokhelwa kuzokwenziwa ngo Mashi 2026
Omunye wemibuzo emikhulu uwukuthi: ‘Kwenzekani manje?’
Sicela uqhubeke nokufunda ukuze uthole izimpendulo.
Siyajabula ukukwazisa ukuthi ukuthengiswa kwamasheya akho e-Gold Fields kanye namasheya ase-Sibanye-Stillwater sekuphothuliwe, ngokuvumelana nokukhetha kwakho okwenziwe phakathi nenqubo yokhetho.
Abahweba ngokuthengisa amasheya baqala ukuthengisa amasheya ngemva kosuku lokunikezwa ngokusemthethweni lwangomhla lu-1 Disemba 2025, besabalalisa ukuthengisa cishe emasontweni ayisithupha. Inani lokuthengisa lalihluka usuku nosuku, futhi manje njengoba ukuthengisa sekuphothuliwe, sinenani lokuthengisa lokugcina, eliyisilinganiso ngesheya ngalinye abahlomuli abangalisebenzisela ukubala imali abazoyikhokhelwa ngaphambi kokukhokhiswa intela kanye nezimali ezikhokhiswayo.
Inani eliyisilinganiso sokugcina amasheya athengiswe ngalo:
Gold Fields
R739.09
Sibanye-Stillwater
R56.25
Ungabuka isitatimende sakho samasheya kuphrofayili yakho ye-JIS https://www.investecss.co.za/thusano/account/logon. Shaya u-*120*1138# ukuze uhlole amasheya akho futhi uthole usizo (kulabo abanomazisi waseNingizimu Afrika). Noma, ungenza ingxenye yokubala ngokwakho uma wazi ukuthi siyini isabelo sakho samasheya:
Inani lokugcina
lamasheya
Inani lamasheya
owabelwe wona
Inani okufanele ulibize ngaphambi kokukhokhiswa intela kanye nezimali ezikhokhiswayo
Gold Fields
R739.09
X
=
Sibanye-Stillwater
R56.25
X
=

OKUBALULEKILE
Uma ungena kuphrofayili yakho kusistimu ye-JIS/ uthintana nesikhungo sezingcingo ukuze ubuke isitatimende sakho, uzophawula izinto ezimbili:
OKOKUQALA:
Ukuthi isistimu izobe ikwenzele ukubala okungenhla, kanye nokudonsa izimali zokwengamela ezifanele ebesikhuluma ngazo. Leli nani elibonisiwe lizoba inani lakho langaphambi kokukhokhiswa intela.
OKWESIBILI:
Isistimu ibhekisela enanini lentela elingu-45%. Sicela uqaphele: ngaphandle uma usesigabeni sentela esiphakeme kakhulu, leli akulona iphesenti lentela imali oyikhokhelwayo ezokhokhiswa ngayo intela. Sisalinde isiqinisekiso esivela kwa-South African Revenue Services (SARS) mayelana nentela ngayinye ezosetshenziswa kumuntu ngamunye. Uma lokhu kutholakala, isitatimende sakho samasheya sizobuyekezwa ngendlela efanelekile.
Yini engangivimbela ekutholeni imali yami engikhokhelwayo?
Kunezimo ezithile ezingaphandle kokulawulwa yi-Thusano Trust ezingavimbela umhlomuli ekutholeni imali yakhe ayikhokhelwayo. Nazi ezinye zazo ezichaziwe:
Isizathu
Uma ungazange unikeze ulwazi lwasebhange olufanele
Uma ungekho esimeni esihle ne-SARS
Okwenza kuvimbele
ukukhokha
Yonke imali ekhokhwayo kufanele ingene ku-akhawunti yasebhange eyomuntu ohlomulayo. Lokho akunakwenzeka uma kungekho/ kunemininingwane engasebenzi yeakhawunti yasebhange.
Uma umhlomuli engakayithumeli imbuyiselo yakhe yentela futhi / noma engakakhokhi noma yimaphi amanani awakweleta i-SARS futhi engenzanga amalungiselelo ne-SARS okuxazulula lokhu, i-SARS, ngokusho kweSigaba 179(1) soMthetho Wokulawulwa Kwentela, No.28 ka-2011, ingaqalisa izinqubo zokuqoqa noma ikhokhe noma iyiphi inkokhelo etholwe yi-Thusano Trust ngokumelene nesikweletu sentela esisilele emuva.
Kuzokwenzekani
Imali ekhokhwayo izohlala ku-akhawunti ye-Thusano Trust kuze kutholakale imininingwane ye-akhawunti yasebhange.
I-SARS ingayalela i-Thusano Trust ukuthi igodle amanani akweletwa i-SARS, ngakho umhlomuli angase angatholi enye yayo noma yonke imali yakhe.
Indlela yokulungisa
Uma ungakayinikezi imininingwane yakho yasebhange ku-JIS noma ungaqiniseki ukuthi imininingwane yakho yasebhange ekurekhodi ingelungile yini, xhumana ne-JIS noma ne-TEBA ukuze ubahlinzeke ngayo.
Buza e-SARS (noma esitatimendeni sakho seNtela Yemali Engenayoo ye-akhawunti ku-e filing) ukuthi awunawo yini amanani asele noma amaphepha entela ongawafakanga kubo. Uma uthintana, noma uya ehhovisi le-SARS eliseduze nawe futhi wenze amalungiselelo okukhokhela isikweletu sakho.



